Geçenlerde izlediğim ve derinden etkilendiğim bir görsel simülasyon, günümüz dünyasının en çıplak gerçeklerinden birini yüzüme çarptı. Videoda iki devasa kapı yan yana duruyor: Bir tarafta kapağı aralanmış, içinden sıcak bir ışık süzülen dev bir kitap; diğer tarafta ise ekranı çatlamış, karanlık bir akıllı telefon.

​İnsanlar bu iki kapıdan içeri giriyor. Kitabın kapısından geçenler; kendinden emin, meslek sahibi, toplumuna faydalı birer doktor, avukat, öğretmen, bilge bireyler olarak dışarı çıkıyorlar. Ancak o telefon ekranının karanlığına adım atanlar; zihnen tükenmiş, ruhunu kaybetmiş, adeta yürüyen birer zombi gibi darmadağınık ve paramparça bir halde geri dönüyorlar.

​Bu görüntü bir kurgu değil; bugünün çocuklarının, yarının gençlerinin tam olarak içinde bulunduğu acı tabloyu özetliyor.

​Günümüzde anne baba olmak belki de tarihin en zor sınavlarından biri. Çünkü artık sadece sokaktaki tehlikelerle değil, odalarının en kuytu köşesine kadar sızan "3T" yani Tablet, Telefon ve Televizyon kıskacıyla mücadele ediyoruz. Dürüst olmak gerekirse, televizyon bu üçlünün yanında son derece masum kaldı. Asıl yıkım, çocuklarımızı bizden, hayatın ritminden ve kendi potansiyellerinden koparan tablet ve akıllı telefonlarla geliyor.

Özellikle ucu bucağı olmayan, süre sınırı bulunmayan çevrim içi oyunlar... Çocuğa "10 dakika oyna, 20 dakika oyna" diyorsunuz ama o oyunlar öyle bir bağımlılık mekanizmasıyla tasarlanmış ki, çocuk "şimdi kalkacağım, birazdan bırakacağım" derken saatler erip gidiyor. Sonuç mu?

​Okuma ve Anlama Gücünün Yitirilmesi: Sürekli hızlı ve yüzeysel görsel uyarana maruz kalan çocukta okuma ve yazma dürtüsü yok oluyor. Kitap açmaya, soru çözmeye karşı derin bir iştahsızlık başlıyor. Zihin, derinleşmeyi reddediyor.

​Yalnızlaşma ve Sosyal Kopuş: Ekrana kilitlenen çocuk, gerçek dünyadan kopuyor. Yalnızlaşıyor, içine kapanıyor ve akranlarıyla sağlıklı iletişim kurma yeteneğini kaybediyor.

​Şiddet ve Eğilim Değişimi: Oyunlardaki vurma, dövme, yok etme temaları çocukların duygusal dünyasını hissizleştiriyor. Son zamanlarda okullarda karşılaştığımız, anne babaları dehşete düşüren agresif davranışların ve şiddet olaylarının temelinde ne yazık ki bu kontrolsüz maruziyet yatıyor.

​Bütün ebeveynler aynı çaresiz cümlelerle dertleşiyor: "Çocuğum ders çalışamıyor, masanın başına oturamıyor, okula ve derslere karşı çok soğuk..." Evet soğuk, çünkü oyunların sunduğu o sahte ve hızlı dopamin salgısının yanında bir kitabın sayfalarını çevirmek ya da bir problemi çözmek çocuk zihnine sıkıcı geliyor.

​Peki, bu gidişata nasıl dur diyeceğiz?

​Çocuklarımızı bu dijital uçurumdan tek başımıza, sadece kısıtlayarak çekip alamayız. Onların elinden ekranı alırken, yerine koyabileceğimiz daha sıcak, daha gerçek bir dünya sunmak zorundayız. Kararlı sınırlar koymak şart; ancak bu sınırları koyarken çocuklarımızla geçirdiğimiz vakitleri çoğaltmalı, onlara kitabın ve gerçek hayatın o iyileştirici ışığını hissettirmeliyiz. Onları yalnız bırakmadığımızda, hayatın içine kattığımızda ve ellerinden tutup kitabın kapısından birlikte geçtiğimizde, geleceğimizi de kurtarmış olacağız.